Türkiye'nin İlk İHA Sistemleri Portalı

Düzenleme

  • ABD: Overview of Small UAS Notice of Proposed Rulemaking (2015)

    Dosyayı Açınız

  • ABD: Unmanned Aircraft Systems (UAS) Operational Approval (2013)

    Purpose of this Notice. This notice provides policies necessary for reviewing and evaluating the safety and interoperability of proposed Unmanned Aircraft Systems (UAS) flight operations conducted within the United States (U.S.) National Airspace System (NAS) for the Aviation Safety (AVS) Flight Standards Service (AFS), UAS Integration Office (AFS-80), when assessing applications for a Certificate of Waiver or Authorization (COA) or special airworthiness certificate.

    Dokümanı Açınız

  • Avrupa Birliği: EASA NPA 2012-10 Amendment 43 to Annex 2 (2012)

    Dosyayı Açınız

  • Avrupa Birliği: Regulation 216 (2008)

    Dosyayı Açınız

  • Avrupa Komisyonu: İHA Sistemlerine yönelik Riga Deklerasyonu (2015)

    Avrupa Komisyonu’nun 06 Mart 2015 tarihinde açıkladığı Riga Deklerasyonu, İHA sistemlerinin Avrupa hava sahasına entegrasyonu kapsamındaki temel yaklaşımı içermektedir. Dokümanda ifade edilen 5 temel husus aşağıda listelenmiştir.

    - İHA’lar yeni bir hava aracıdır (aircraft), her İHA uygulaması için riskiyle orantılı kurallar olmalıdır.

    - İHA’lara yönelik kurallar derhal belirlenmelidir.

    - İHA’ların Avrupa hava sahasına tam entegrasyonu için teknoloji ve standartlara ihtiyaç vardır.

    - İHA uygulamalarının yaygınlaşması için kamuoyunun kabulü gerekmektedir.

    - İHA uygulamalarından işletme sorumludur.

    Dokümanı Açınız

  • EASA, sivil İHA'lara yönelik temel prensipler dokümanını görüşe sundu

    Avrupa Komisyonu tarafından 6 Mart 2015 tarihinde yayımlanan ve sivil İHA sistemlerine yönelik Avrupa bakış açısını içeren "Riga Deklerasyonu"nun devamı olan doküman, 31 Temmuz 2015 tarihinde ilgili tarafların görüşüne sunuldu. EASA tarafından hazırlanan "ANPA 2015-10 Introduction of a Regulatory Framework for the Operation of Drones" adlı doküman için 25 Eylül 2015 tarihine kadar görüş bildirilebilecek. İlgili dokümanın 2015 yılı sonuna kadar yayımlanması hedeflenmektedir.

    Bahse konu doküman, Riga Deklerasyonu'nda ifade edilen hususlara yönelik ayrıntılı prensipleri içermektedir. Doküman, 3 farklı kategori İHA uygulamasını önermektedir.

    - "Açık (Open)" Kategori (düşük seviye risk): Operasyonel limitler, sanayi standartlarına uyum, bazı fonksiyonlarda gereksinimler ve minimum seviyede operasyonel kurallar sayesinde emniyet sağlanacak. Uygulamanın icrası kolluk kuvvetleri (polis) tarafından yapılacak.

    - "Özel Operasyon (Specific operation)" Kategorisi (orta seviye risk): İHA işletmesi tarafından gerçekleştirilecek risk değerlendirmesi sonrasında Ulusal Havacılık Otoriteleri tarafından yetkilendirme yapılacak. Bu kapsamda, yetkilendirilmiş birimlerden (Qualified Entity) destek alınabilir. Kullanım El Kitabı, risk azaltıcı tedbirleri içerecek.

    - "Onaylı (Certified)" Kategori (yüksek seviye risk): İnsanlı havacılığa benzer gereksinimler olacak. Bakım, operasyon, eğitim, hava trafik yönetimi/hava trafik hizmetleri ve havaalanı organizasyon onayları ile lisanslandırma faaliyetleri Ulusal Havacılık Otoriteleri gözetiminde; tasarım ve yabancı organizasyon onayları ise EASA gözetiminde gerçekleştirilecek. 

    Kaynak: http://easa.europa.eu/document-library/notices-of-proposed-amendment/npa-2015-10

  • EASA: Introduction of a Regulatory Framework for the Operation of Drones (2015)

    EASA tarafından 31 Temmuz 2015 tarihinde görüşe sunulan "ANPA 2015-10 Introduction of a Regulatory Framework for the Operation of Drones" adlı doküman, Riga Deklerasyonu'nda ifade edilen hususlara yönelik ayrıntılı prensipleri içermektedir. Doküman, 3 farklı kategori İHA uygulamasını önermektedir.

    - "Serbest (Open)" Kategori (düşük seviye risk): Operasyonel limitler, sanayi standartlarına uyum, bazı fonksiyonlarda gereksinimler ve minimum seviyede operasyonel kurallar sayesinde uçuş emniyeti sağlanacak. Uygulamanın icrası havacılık otoriteleri dahil olmadan kolluk kuvvetleri (polis) tarafından yapılacak. Yerleşim yerleri üzerinde kısıtlar dahilinde uçuş gerçekleştirilebilir.

    - "Özel (Specific Operation)" Kategori (orta seviye risk): İHA işletmesi tarafından gerçekleştirilecek emniyet risk değerlendirmesi sonrasında Ulusal Havacılık Otoriteleri tarafından yetkilendirme yapılacak. Bu kapsamda, yetkilendirilmiş birimlerden (Qualified Entity) destek alınabilir. Kullanım El Kitabı, risk azaltıcı tedbirleri içerecek. Risk değerlendirmesi dahilinde uçuşa elverişlilik sağlanacak.

    - "Onaylı (Certified)" Kategori (yüksek seviye risk): İnsanlı havacılığa benzer gereksinimler olacak. Bakım, operasyon, eğitim, hava trafik yönetimi/hava trafik hizmetleri ve havaalanı organizasyon onayları ile lisanslandırma faaliyetleri Ulusal Havacılık Otoriteleri gözetiminde; tasarım ve yabancı organizasyon onayları ise EASA gözetiminde gerçekleştirilecek.

    Dokümanı Açınız

  • ICAO: Manual on Remotely Piloted Aircraft Systems (Doc 10019) (2015)

    Manual on Remotely Piloted Aircraft Systems (RPAS) (Doc 10019) - ENGLISH - DIGITAL FORMAT SALEABLE

    Taslak çalışmaları UAS Study Group tarafından gerçekleştirilen doküman, ICAO tarafından 12 Mart 2015 tarihinde yayımlanmıştır. Bu dokümanın yayımlanmasıyla, Mart 2011 ayında yayımlanan Circular 328 geçerliliğini yitirmiştir.

    166 sayfalık doküman toplam 15 bölümden oluşmaktadır. 

    • Chapter 1. ICAO regulatory framework and scope of the manual
    • Chapter 2. Introduction to RPAS
    • Chapter 3. Special authorization
    • Chapter 4. Type certification and airworthiness approvals
    • Chapter 5. RPA registration
    • Chapter 6. Responsibilities of the RPAS operator
    • Chapter 7. Safety management
    • Chapter 8. Licensing and competencies
    • Chapter 9. RPAS operations
    • Chapter 10. Detect and avoid (DAA)
    • Chapter 11. Command and control (C2) link
    • Chapter 12. ATC communications
    • Chapter 13. Remote pilot station (RPS)
    • Chapter 14. Integration of RPAS operations into ATM and ATM procedures
    • Chapter 15. Use of aerodromes

    Bahse konu çalışma, ICAO'nun İHA'lara yönelik yaklaşımını içermekte olup ICAO RPAS Paneli tarafından gerçekleştirilecek düzenleme çalışmalarında referans olarak alınacaktır. Yaşayan bir doküman olan Doc 10019 Manual on Remotely Piloted Aircraft Systems (RPAS) dokümanı, ihtiyaç olması durumunda güncellenecektir.

    Doküman linki: ICAO 

    Not: Doküman 195 ABD Doları ücretle satılmaktadır.

  • İHA'ların sivil kullanımıyla ilgili hukuki düzenlemeler (2015)

    Tuğba İNCEL, This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.

    18 Haziran 2015 Perşembe

    Geçen günlerde bir kaptan pilotun uçuş sırasında uçağın yaklaşık 200 feet yani 60 metre altında bir anda drone/insansız hava aracı (İHA) olarak adlandırılan bir hava aracı gördüğü ve konuyu hava kontrol kuleye ilettiğiyle ile ilgili haber okudum.  Bugün ise bir terör örgütünün önde gelen isimlerinden birini drone/İHA’ların vurduğunu duydum.

    Drone/İHA’lar yüzünden uçuş güvenliğinin tehlikeye girmesi yeni düzenlemelerin hazırlanmasını zorunlu kılmış olacak ki Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü sevindirici bir gelişmeye imza atarak bir talimat taslağı hazırladı ve taslağı kamuoyuna sundu. Müdürlüğün internet sayfasında [1] yayınlanan talimat taslağını inceleyip görüşlerinizi “10 Temmuz 2015” tarihine kadar “Görüş Bildirme Formu” aracılığıyla bildirebiliyorsunuz. Bu sayede; drone/İHA sahipleri, işleticiler veya pilotlar görüşlerini Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü ile paylaşabilecek ve yakında yayınlanması beklenen talimatla ilgili söz hakkı sahibi olabilecek.

    Yaşanan bu güzel gelişmeden sonra sivil amaçlı drone/İHA kullanımı ve hukuki düzenlemelerle ilgili bilgiler vermeye karar verdim.

    Drone/İHA’ lar Nerelerde Kullanılıyor?

    Drone/İHA’ların sivil kullanımı konusunda özel hayatın gizliliği ve fiziksel güvenlik konularında yaşanan problemler kullanımlarının yaygınlaşmasını geciktiriyor. Örneğin; Amazon alışveriş sitesinin drone/İHA kullanarak teslimat  yapma talebi yakın zamanda kabul edilmedi ve yine geçtiğimiz günlerde Amerikalı bir kadının penceresinde bir drone/ İHA ile göz göze gelmesi sonucu yaşanan özel hayatın ihlal edildiği ile ilgili tartışmalar amatörler için ciddi sınırlamaların devam edeceğini gösteriyor.

    Drone/İHA kullanımının kontrolünü sağlayacak kurallar hala tam olarak uygulanabilir değil. Konu hakkındaki hukuki boşluklardan faydalanmak isteyen kötü niyetli kişiler özel hayatın mahremiyetine saygısızlık, canlı hayatını tehlikeye atma, casusluk ve terörizm gibi alanlarda drone/İHA kullanma olasılığı epey yüksek.

    Drone/İHA’ların kullanım alanlarını araştırırken birçok makale okudum ve görüntü izledim. Genellikle enerji, tarım, trafik, ilk yardım, lojistik, gözetleme-kontrol, çevre ve iklim kontrolünde kullanılıyorlar. Eğlence ve hobi amaçlı kullanıldıklarını da unutmamak gerekir tabi ki. Drone yardımıyla balık avlarken çekilen görüntüler Youtube’a konulmuş. İzleyebilmeniz için yazımın ekine adresini koyuyorum. 

    Sivil Havacılık Kanunu’nda Hangi Maddelerde Drone’lar İle İlgili Düzenlemeler vardır?

    2920 sayılı Türk Sivil Havacılık Kanunu’nda “Yasaklar” başlığı altında düzenlenen Madde 93’ de Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü’nden uçuş müsaadesi alınmadan tüm hava araçları ile havadan fotoğraf film çekimi yasaklanmıştır.

    İzin alınmadan gerçekleştirilen uçuşlar için 2920 sayılı Türk Sivil Havacılık Kanunu’ndaki 93’üncü maddenin (b), (c), (e) ve (g) bentlerine aykırı davranışta bulunanlar yine kanunun 141. Maddesine göre 6 aydan 3 yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.

    İzinsiz Drone/İHA Uçuranlara Türk Ceza Kanunu’na Göre Verilecek Cezalar Nelerdir?

    Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü’nden izin almadan drone/İHA uçuran kişilere verilecek cezalarla ilgili düzenleme Türk Ceza Kanunu madde 179’da “trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçu” başlığında düzenlenmiştir. Buna göre;

    kara, deniz, hava veya demiryolu ulaşımının güven içinde akışını sağlamak için konulmuş her türlü işareti değiştirerek, kullanılamaz hale getirerek, konuldukları yerden kaldırarak, yanlış işaretler vererek, geçiş, varış, kalkış veya iniş yolları üzerine bir şey koyarak ya da teknik işletim sistemine müdahale ederek, başkalarının hayatı, sağlığı veya malvarlığı bakımından bir tehlikeye neden olan kişiye bir yıldan altı yıla kadar hapis cezası verilir.

    kara, deniz, hava veya demiryolu ulaşım araçlarını kişilerin hayat, sağlık veya malvarlığı açısından tehlikeli olabilecek şekilde sevk ve idare eden kişi, iki yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.

    alkol veya uyuşturucu madde etkisiyle ya da başka bir nedenle emniyetli bir şekilde araç sevk ve idare edemeyecek halde olmasına rağmen araç kullanan kişi yukarıdaki fıkra hükmüne göre cezalandırılır.

    Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü’nün Drone/İHA’lar ile İlgili Hazırladığı Yeni Talimat Taslağı Hangi Düzenlemeleri İçeriyor?

    Talimat, Türk hava sahasında işletilecek veya kullanılacak sivil drone/İHA sistemlerinin operasyonlarını, sistemleri kullanacak kişilerin sahip olması gereken nitelikleri, drone/İHA’ların uçuşa elverişliliklerine dair hususları ve drone/İHA operasyonları sırasında verilecek hava trafik hizmetlerine ilişkin usul ve esasları belirlemek amacıyla hazırlanmış.

    Talimat taslağında drone/İHA’lar azami kalkış ağırlıklarına göre 4 farklı kategoriye ayrılmış. Taslak talimata göre, 500 gram ağırlığından fazla olan pek çok drone/İHA modeli, sivil kullanım amaçlı insansız hava aracı olarak kabul görüyor.

    500 gr – 25 kilogram arasında İHA0,

    4 kilogram – 25 kilogram arasında İHA1,

    25 ile 150 kilogram arasında İHA2,

    150 kilogram ve daha fazla ağırlık sınıfı ise İHA3 olarak belirlenmiş.

    Talimatnamede uçuş şartları ve alan gereklilikleri bu sınıflandırmaya göre ayrı ayrı belirlenmiş.

    Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü’nün talimat taslağıyla gelen önemli bir yenilik, İHA ve sistemlerin işletici ya da sahiplerinin Türk hava sahasında uçuş yaptığı sürece sigorta yaptırması zorunluluğunun getirilmesi.

    Drone/İHA ile gerçekleştirilecek uçuşların detay bilgileri Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü’ne verilecek. Bu bilgilerin yer alacağı uçuş izni talep formu taslağın ekinde yer alıyor. Drone/İHA işletmecisi, uçuş düzenlemek için müsaade almak üzere düzenlenmesi planlanan uçuştan en az 30 gün önce Genel Müdürlüğe başvuracak ve başvuru, Genel Müdürlük tarafından ilgili kurum ve kuruluşlar ile koordinasyon sağlanarak sonuçlandırılıp uçuş yapılacak bölge NOTAM ile yayımlanacak.

    Sivil Havacılık Genel Müdürlüğünden izin alınmadan;

    İrtifaya bağlı olmaksızın bir havalimanının belirlenmiş meydan referans noktası merkez alınarak 15 km yarıçaplı alan içerisinde pist merkez hattı boyunca her iki yöne 22 km uzunluğunda ve her iki taraftan 3,75 km genişliğindeki sahada, (Havalimanı çevresinde uçuşa yasak bölgeler krokisi taslak ekinde sunulmuştur.)

    İrtifaya bağlı olmaksızın seyrüsefer yardımcı cihazları, heliport, heliped, hava parkı, Genel Müdürlük internet sitesinde yayınlanmış olan denize/iniş kalkış alanlar, vb. merkez olmak üzere 5 NM (9 km) yarıçaplı sahada,

    İrtifaya bağlı olmaksızın çok kalabalık ve kalabalık bölgeler üzerinde,  (Türkiye AIP’si ENR 5.1 bölümünde yer alan “Yasak, Tahditli ve Tehlikeli Sahalar”, Sayfa 15 / 23)

    Askeri yasak bölgelerde, cezaevi ve güvenlik kısıtlı alanlarda,

    NOTAM ile ilan edilen sahalarda her hangi bir sınıftaki drone/İHA ile uçuş yapılması yasak olacak.

    Arama, kurtarma ve afet gibi öngörülemeyen acil durumlarda; Genel Müdürlük ile gerekli koordinasyonun sağlanması kaydıyla istisnai olarak uçuş izni verilebileceği belirtilmiş.

    Tüm yolculara ve uçuş ekibine drone/İHA’lar tarafından emniyetin bozulmadığı uçuşlar, emniyetli inişler dilerim...

    Kaynak: airkule

  • İnceleme: Türkiye’de ve dünyada drone’larla İlgili son hukuksal gelişmeler

    "webrazzi" İnternet portalında konuk yazar Avukat Sertel Şıracı tarafından hazırlanıp 19 Ağustos 2015 tarihinde yayımlanan incelemede, İHA sistemlerinin dünyadaki hızlı gelişimi ve bu kapsamda yaşanan uçuş emniyet aksaklıkları hakkında bilgiler sunuluyor, takibinde ise hem dünyadaki hem de Türkiye'deki sivil uygulamalara yönelik kural ve düzenleme çalışmaları hukukçu gözüyle özetlenmektedir.

    Çalışmada sunulan aşağıdaki veriler ise konunun önemini oldukça çarpıcı bir şekilde vurgulamaktadır: 

    Amerikan Tüketici Elektroniği Derneği verilerine göre 2013 yılında 128 bin, 2014 yılında 430 bin drone satışı yapıldı ve bu sene 700 bin drone satışı yapılması bekleniyor. Bu satış rakamları karşılığı bir başka raporda buluyor: ABD Federal Havacılık Kurulu’nun yayınladığı Ağustos 2015 raporuna göre geçtiğimiz yıl pilotlar 650 adet tehlikeli drone uçuşu rapor etti. Geçen sene bu sayı 238 adetti, yani bir içerisinde 3 kat uçakları tehlikeye düşürebilecek olay meydana geldi. Dahası drone’ların 121.92 metre (400 feet) daha yüksekte uçurulmasının yasak olduğu Amerika’da, drone’ların 3048 metre (10.000 feet) yüksekliğe çıktığına yönelik alınan şikayet sayısı 2014 Haziran ayında sadece 16 iken 2015 Haziran ayında 138 adet şikayet alınmış. Bir başka hassas rakamı da Amerikan Ulusal Güvenlik Departmanı’ndan 31 Temmuz 2015 tarihli bülteninden verelim. Bültene göre 2012’den bu yana askeri bölge, nükleer santral gibi 500’ye yakın hassas ve kritik noktada drone ucuşu tespit edilmiş. Önümüzdeki birkaç yılın meselesinin drone’lar olacağına ve hukukçuların bu işe neden karıştığına dair bu kadar rakam yeterli sanırım.

    Çalışmayı Açınız

     

  • İngiltere Drone uygulama rehberi yayımladı

    Gömülü resim için kalıcı bağlantı

    İzinsiz ve kontrolsüz bir şekilde uçurulan Drone'lar ile yolcu uçaklarının yakın geçişlerinin artması nedeniyle İngiltere Sivil Havacılık Otoritesi CAA, yeni bir İHA uygulama rehberi yayımladı. "Dronecode" adı verilen doküman, temel uygulama usullerini içeriyor.

    Broşür

    Animasyonlu Rehber

  • İngiltere: CAP 722 Unmanned Aircraft System Operations in UK Airspace – Guidance (2012)

    İlki 2002 yılında yayımlanan İngiltere İHA Düzenlemesi CAP 722'nin 5. versiyonu 2012 yılında yayımlanmıştır. İHA uygulamalarına yönelik rehber dokümandır.

    ***

    Aim

    1.1 CAP 722, “Unmanned Aircraft System Operations in UK Airspace – Guidance”, is compiled by the Civil Aviation Authority's Flight Operations Policy Department (FOP). It is intended to assist those who are involved in the development of UAS to identify the route to certification, in order to ensure that the required standards and practices are met by all UAS operators.

    1.2 Overall, the purpose of the document is to highlight the safety requirements that have to be met, in terms of airworthiness and operational standards, before a UAS is allowed to operate in the UK. Whilst UAS flights beyond the limits of visual control (defined herein) are currently restricted to segregated airspace, the ultimate aim is to develop a regulatory framework which will enable the full integration of UAS activities with manned aircraft operations throughout UK airspace.

    ...

    Dokümanı Açınız

     

  • İngiltere: Şehir merkezlerinde küçük sınıf İHA uçuşlarına yönelik düzenleme (2014)

    İngiliz Sivil Havacılık Örgütü CAA tarafından 25 Nisan 2014 tarihinde hazırlanan "Small Unmanned Aircraft Operations Within London and Other Towns and Cities" adlı dokümanda, Londra ve diğer kent ve kasaba merkezlerinde gerçekleştirilecek küçük sınıf İHA uçuşlarına yönelik kurallar listeleniyor.

    Dosyayı Açınız

  • İngiltere: Small Unmanned Aircraft: Congested Areas Operating Safety Case (2014)

    The purpose of this Information Notice is to inform operators of civil Unmanned Aircraft Systems (UAS), wishing to operate in congested areas, of the requirement to submit a safety case for assessment by the CAA. The rapid increase in operators wishing to conduct operations in support of commercial work, particularly for Small Unmanned Aircraft (SUA) and Small Unmanned Surveillance Aircraft (SUSA), has led to the requirement for a higher threshold of safety to safeguard the public; operators who meet this higher threshold will benefit from less restrictive limitations and an annual based permission (as opposed to a case by case non-standard permission).

    Assessment of submitted CAOSCs will consider all elements of the operations (including airworthiness). Whilst this Information Notice is mainly aimed at SUA and SUSA, Unmanned Aircraft Systems (UAS) in other categories, under UK CAA competence, may be allowed to use the safety case approach when applying for permissions or exemptions; however, prior agreement from the CAA must be obtained in such cases. This Information Notice should be read in conjunction with IN 2014/081 Small Unmanned Aircraft Operations within London and Other Towns and Cities.

    Dokümanı Açınız

  • İtalya: RPAS Düzenlemesi (2013)

    İtalya Sivil Havacılık Örgütü ENAC tarafından 16 Aralık 2013 tarihinde yayımlanan dokümanda, İtalya'da gerçekleştirilecek İHA uçuşlarına yönelik kurallar listeleniyor.

    Dosyayı Açınız

  • Japon Parlamentosu İHA kullanımını kısıtladı: Kritik tesisler üzerinde İHA'lar yasaklandı

    Japan’s lower house passes law restricting use of drones

    Police and security officials stand around a tarpaulin covering a drone on the roof of Prime Minister Shinzo Abe's official residence in Tokyo April 22, 2015. (Reuters / Toru Hanai)

    Police and security officials stand around a tarpaulin covering a drone on the roof of Prime Minister Shinzo Abe's official residence in Tokyo April 22, 2015. (Reuters / Toru Hanai)

    The lower house of the Japanese Parliament passed a law Thursday prohibiting drone flights over the prime minister’s office, the Imperial Palace and other key facilities such as nuclear plants.

    The law was supported by a majority of legislators, The Japan Times reports. Now it must be passed by the upper house, which is expected to happen at the current session, which lasts until September 27.

    Beside the governmental facilities, Japan bans drone flights near nuclear plants which were not included in the first draft of the law drawn up by the transport ministry and the ruling Liberal Democratic Party. Restrictions against paragliders have also been introduced.

    Those who violate the new rules will fined of up to ¥500,000 (over $US 4,100) or face a sentence of up to one year behind bars.

    The government is reportedly mulling over the introduction of a separate bill that would ban drone flights near airports and densely populated areas.

    According to the transport ministry’s initial draft, using drones without special permission from the ministry would be banned over areas with a population density of 4,000 people per square kilometer or more. It would be also prohibited to use drones near mass public events such as festivals and exhibitions.

    Drone flights over other territories would be possible at daylight hours but the devices would not be allowed to carry explosives and other dangerous objects. These restrictions would not apply to drones used by public institutions, for instance, for search and rescue operations in disasters.

    Japanese authorities turned their attention to drone flights after a drone with a small amount of radioactive material from Fukushima landed on the roof of the prime minister’s office on April 22. The drone was operated by 40-year-old Yasuo Yamamoto, who wanted to express his protest against nuclear energy policy of the government.

    Source: http://rt.com/news/272731-japan-law-drones-ban/

  • Kanada: İHA Rehber Dokümanı (2014)

    Kanada İHA uçuş faaliyetlerine yönelik rehber doküman olan "AC 600-004 Guidance Material for Operating Unmanned Air Vehicle Systems under an Exemption" 27 Kasım 2014 tarihinde yayımlanmıştır. 

    Dosyayı Açınız

  • KKTC İHA Kullanım Talimatı

    Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti (KKTC) Sivil Havacılık Dairesi tarafından hazırlanan "İnsansız Hava Araçları (İHA) - Drone Kullanım Talimatı (Geçici)" 01 Mayıs 2016 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

    Talimat, KKTC Hava Sahası içinde uçak ağırlığı 0,5 kg ve üzeri İHA'ları kapsamaktadır. 

    Maximum Ağırlığı 0,5 kg – 25 kg aralığında olan İHA'ların Sivil Havacılık Dairesi Kayıt Sistemine kayıt ettirilmesi gerekmektedir.

    Yurtdışından ithal edilen maximum Ağırlığı 0,5 kg – 25 kg aralığında olan İHA'lar için Sivil Havacılık Dairesi'nden İthal Teknik Uygunluk İzni alınması gerekmektedir.

    Ağırlığı 25 kg üstünde olan İHA'lar için Sivil Havacılık Dairesi’nden özel izin alınması gerekmektedir. Böyle bir izin verilebilmesi için Türkiye SHGM’den alınmış olan Tescil, Uçuşa Elverişlilik ve Pilot Lisanslarının ibrazı zorunludur.

    Sivil Havacılık Dairesi ‘Kayıt Sistemine’ne kaydını yaptırmış olup ağırlığı 0,5 kg- 3 kg arasında olan ve azami yüksekliği yer seviyesinden maximum yükseklik 50 metre (150 feet) olan İHA'lar, Talimatta belirtilen koşullara uyulması şartıyla Sivil Havacılık Dairesi’nden izin almaksızın faaliyetlerini gerçekleştirebilmektedir.

    Sivil Havacılık Dairesi ‘Kayıt Sistemine’ ne kaydı yapılmış olup ağırlığı 3 kg üstünde olan İHA'ların uçuşu için Sivil Havacılık Dairesi tarafından verilecek ‘Özel İzin’ gerekmektedir.

    Dokümanı Açınız

  • SHGM İHA Talimatı (2013)

    SHGM İHA Talimatı

    SHT-İHA İnsansız Hava Aracı Sistemlerinin Ayrılmış Hava Sahalarındaki Operasyonlarının Usul ve Esaslarına İlişkin Talimat, Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü (SHGM) tarafından 30 Ekim 2013 tarihinde yayımlanmıştır. Türkiye'de yayımlanan ilk ve tek İHA düzenlemesidir.

    Dosyayı Açınız

    SHGM Logo 

     

  • SHGM, İHA kurallarının oluşturulabilmesi amacıyla çalışma grupları kurdu

    Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü (SHGM) tarafından İnsansız Hava Araçları (İHA) kurallarının oluşturulabilmesi amacıyla çalışma grupları oluşturuldu. Yaklaşık bir yıldır küçük bir çalışma grubuyla sürdürülen İHA Talimatı revize çalışmaları, sektörden daha geniş bir katılım sonucunda oluşturulan alt çalışma grupları aracılığıyla sürdürülmeye devam edilecek.

    SHGM Çalışma Grupları'nda aşağıda listesi verilen personel görev yapacak.

    İHA Ana Çalışma Grubu
    Gökhan KAZAN

    SHGM UED SHY-21 Sertifikasyon Koordinatörü

    Cengiz KARAAĞAÇ

    SSM Danışmanı

    Tacettin KÖPRÜLÜ

    Altoy Savunma

    İhsan GAFUROĞLU

    Hacettepe TARGEM

    H. Özgür DERMAN 

    TAI

    Berk YAVRU 

    Robonik Mekatronik

    Mehmet ÖZTEKİN  Flycam
    Mustafa Onur ERDEM  EGM

     

    İHA Pilot/Operatör Çalışma Grubu
    Musa ARDOĞAN 

    SHGM UOD Pilot Lisans Md.V.

    İhsan GAFUROĞLU 

    Hacettepe TARGEM

    Mehmet ÖZTEKİN 

    Flycam

    M. Can GÜL 

    Ikarus Havacılık

    Azmi KARSLIOĞLU 

    Vestel Savunma

    Mehmet PEKEL 

    Altoy Savunma

    Muzaffer DEMİREL

    Vestel Savunma

     

     İHA Emniyet/Risk Değerlendirme Çalışma Grubu

    Ayşin ZEREN 

    SHGM Hava Trafik Yönetimi Md.V.

    Musa ARDOĞAN 

    SHGM UOD Pilot Lisans Md.V.

    Yusuf ÖZKAN

    SHGM UOD Mühendis

    Serdar OĞUZER

    SHGM Havacılık Uzman Yrd.

    Cengiz KARAAĞAÇ 

    SSM

    İlhami KELEŞ

    SAHA İstanbul

    Ömer KILIÇ 

    Hacettepe TARGEM

    H. Özgür DERMAN  TAI
    Berk YAVRU  Robonik Mekatronik

     

    İHA Kapsam, Tanım ve Model Uçak Çalışma Grubu
    Fadime GEZER  

    SHGM UOD Tescil Md. V.

    M. Can GÜL 

    Ikarus Havacılık

    Mehmet PEKEL 

    Altoy

    M. Can GÜL 

    Ikarus Havacılık

    Azmi KARSLIOĞLU 

    Vestel Savunma

    Gökhan ÇELİK 

    Atesin Havacılık

    Kaynak:SHGM

  • SHGM, İHA Sistemleri Talimatında Önemli Değişiklikler Yaptı

    Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü (SHGM), İHA Talimatında önemli değişilikler yaptı. Bu kapsamda, İHA0 ve İHA1 kategorilerindeki hava araçlarını hobi veya sportif amaçlı kullananlar için eğitim zorunluluğu olmadığına açıklık getirilmiş, ticari amaçlı kullanımlar için eğitim verecek kuruluşlara ilişkin gereklilikler belirlenmiştir. 

    Türk Hava Sahasında işletilecek veya kullanılacak sivil İnsansız Hava Aracı (İHA) sistemlerinin ithali, satışı, kayıt ve tescili, uçuşa elverişliliğin sağlanması, sistemleri kullanacak kişilerin sahip olması gereken nitelikleri, hava trafik hizmetleri ve İHA operasyonlarına ilişkin usul ve esasları belirleyen İnsansız Hava Aracı Sistemleri Talimatı’nda (SHT-İHA), 22 Şubat 2016 tarihinde yayımlanmıştır.  

    21 Nisan 2016 tarihinde yayımlanan yeni versiyon talimat kapsamında temel olarak iki alanda değişiklik yapılmıştır. İlk olarak; 0,5-25 kg aralığındaki İHA'ları kapsayan İHA0 ve İHA1 kategorilerindeki hava araçlarını hobi veya sportif amaçlı kullananlar için eğitim zorunluluğu olmadığı dokümanda açık bir şekilde belirtilmiştir. Diğer değişiklik kapsamında ise; İHA0 ve İHA1 kategorisindeki hava araçlarını ticari amaçla kullanacak pilotların eğitimlerinin İHA sisteminin üreticisi, yetkili temsilcisi, üniversiteler, teknolojik araştırma geliştirme çalışması yapan merkezler veya Genel Müdürlük tarafından yetkilendirilmiş Uçuş Eğitim Organizasyonları tarafından verileceğine yönelik husus eklenmiştir.

    (Değişik: 21/04/2016 tarih ve 52217814-010.07/E.226 sayı) İHA0 ve İHA1 kategorisindeki hava araçları ile hobi veya sportif amaçlı uçuş yapacaklar için eğitim zorunluluğu bulunmamaktadır. İHA0 ve İHA1 kategorisindeki hava araçlarını ticari amaçla kullanacak pilotlar için gerekli dersler EK-3’de yer almaktadır.

    (Değişik: 21/04/2016 tarih ve 52217814-010.07/E.226 sayı) İHA0 ve İHA1 kategorisindeki hava araçlarını ticari amaçla kullanacak pilotlar, İHA sisteminin üreticisi, yetkili temsilcisi, üniversiteler, teknolojik araştırma geliştirme çalışması yapan merkezler veya Genel Müdürlük tarafından yetkilendirilmiş Uçuş Eğitim Organizasyonları tarafından verilen eğitimleri alır. Ticari amaçlı eğitim vermek için uygun görülen kuruluşların listesi Genel Müdürlüğün web sitesinden yayınlanır. İHA0 ve İHA1 kategorisinde ticari olarak eğitim verecek olan üretici, yetkili temsilci, üniversite ve AR-GE merkezleri Ek-6’da belirtilen taahhütname ve Ek-7’de belirtilen belgeler ile Genel Müdürlüğe müracaat eder.

    (Ek: 21/04/2016 tarih ve 52217814-010.07/E.226 sayı)

    EK-6

    İHA EĞİTİM KURULUŞU TAAHHÜT BEYANI

    Bir İHA eğitim kuruluşu olarak; eğitim faaliyetlerinde aşağıda belirtilen hususları yerine getirmeyi, Genel Müdürlükçe belirlenen kurallara aykırı hareket edilmesi halinde, 2920 sayılı Türk Sivil Havacılık Kanunu’nun 143. Maddesinde yer alan idari para cezası ile İHA eğitim izninin iptal edilmesi hususu da dahil olmak üzere tüm yaptırımların tarafımızca kabul edileceğini beyan ederim.

    1) Kuruluşumuz tarafından sunulan belge ve bilgilerin doğruluğunu,

    2) Eğitim programımızın SHT–İHA Talimatı Ek-3’ünde yer alan programa uygun olarak hazırlandığını,

    3) SHT-İHA Talimatının tüm gerekliliklerinin karşılanacağını,

    4) SHT-İHA ve ilgili diğer tüm talimatlarda Genel Müdürlükçe yapılacak revizyonların takip edileceğini ve uygulanacağını,

    5) Eğitim ile ilgili kayıtların 5 yıl süre ile muhafaza edileceğini,

    6) SHT-İHA hükümlerini karşılamak amacıyla, Genel Müdürlükçe yapılacak denetimlerde, denetçiler tarafından talep edilen tüm dokümanlara erişim sağlanacağını,

    7) Kuruluşun faaliyetlerini tamamen durdurması halinde Genel Müdürlüğe bilgi verileceğini,

    taahhüt ederim.

    (Ek: 21/04/2016 tarih ve 52217814-010.07/E.226 sayı)

    EK-7

    İHA0 VE İHA1 TİCARİ EĞİTİMİ VERMEK İSTEYEN KURULUŞLARDAN İSTENECEK BELGELER:

    1) Eğiticilere ilişkin 14 üncü maddesinin on birinci fıkrasında belirtilen belgeler.

    2) Üretici kuruluşlar için, İHA sistemi üreticisi olduğunu gösterir geçerli Sicil Belgesi.

    3) Yetkili Temsilciler için, İHA Sistem Üreticisi tarafından verilen yetkili temsilci olduğunu gösterir belge.

    4) Teknolojik araştırma geliştirme çalışması yapan merkezler için, Ar-Ge Merkezi olduğunu gösterir Belge.

    5) Şirketin ve Sorumlu Yöneticisinin iletişim bilgileri.”

    Dokümanı Açınız

    Kaynak: SHGM

     

  • SHGM, İHA Sistemleri Talimatının Yeni Versiyonunu Yayımladı

    Türk hava sahasında işletilecek veya kullanılacak sivil İnsansız Hava Araçlarıyla ilgili talimatı 22 Şubat 2016 tarihinde yayımlanmıştır. 

    İnsansız Hava Aracı Sistemleri Talimatı (SHT-İHA), insansız hava aracı sistemlerinin ithali, satışı, kayıt ve tescili, uçuşa elverişliliğin sağlanması, sistemleri kullanacak kişilerin sahip olması gereken nitelikleri, hava trafik hizmetleri ve İHA operasyonlarına ilişkin usul ve esasları içermektedir. 

    Talimat çerçevesinde, azami kalkış ağırlığı 500 gr ile 25 kg aralığında olan İHA’ların ve bunları kullanacak pilotların SHGM tarafından oluşturulan internet tabanlı “Kayıt Sistemi”ne kayıt edilmesi gerekmektedir. Bunun dışındaki azami kalkış ağırlığı 25 kg ile 150 kg aralığında olan ikinci gruptaki İHA’lar ile azami kalkış ağırlığı 150 kg ve daha fazla olan İHA’ların Türk hava araçları tesciline kayıt yaptırmaları gerekmektedir. Kapalı alanlarda kullanılan İHA’lar, yere veya herhangi bir platforma bağlı olan insansız balon ve benzeri sistemler, devlet insansız hava araçları ve azami kalkış ağırlığı 500 gr’dan daha az olan İHA’ları Talimat kapsamı dışındadır. 

    SHGM’den izin almayı gerektiren operasyonlarda, izin alınmadan İHA uçuşu yapılması ve verilen yetkiler ile belirlenen hava sahaları dışında operasyon gerçekleştirilmesi hallerinde ilgili şahıs ve işletmeye 2920 sayılı Kanunun 5 inci kısmında yer alan ceza hükümleri uygulanacaktır. 

    Bu Talimatın yayımlanmasından önce faaliyette bulunan İHA sahiplerinin en geç 01 Mayıs 2016 tarihine kadar, ait oldukları kategoriye göre internet tabanlı sistemine veya tescile kayıt yaptırmaları gerekmektedir. 

    500 gr ile 25 kg ağırlığındaki İHA’lar için oluşturulan internet tabanlı kayıt sistemi, 23 Şubat 2016 tarihinden itibaren iha.shgm.gov.tr adresinden hizmete açılacaktır. 

    Dokümanı Açınız

    Kaynak: SHGM

     

  • SHGM'den İHA İthalatı Yapanlara ve İHA Kullanıcılarına Önemli Uyarılar

    Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü (SHGM) tarafından 20 Aralık 2016 tarihinde yapılan duyuruyla, İHA ithalatı yapanlara ve İHA kullanıcılarına önemli uyarılar yapıldı.

    Duyuru Metni

    Yapılan incelemeler sonucu; onaylı bazı insansız hava aracı kayıtlarında gerçeğe aykırı (eksik ve ya yanlış) seri numarası, ağırlık bilgisi ve araç fotoğrafı yüklenmiş olduğu tespit edilmiştir.

    Bu kapsamda, bu araçların onayları iptal edilmiş olup araç kullanıcısına onay iptali sebebinin bulunduğu otomatik mail atılmıştır. Bu insansız hava aracı kullanıcılarının ilgili kısımları düzeltip tekrar onaya göndermesi gerekmektedir. Kayıt dışı uçuşun yasak olması sebebiyle, tekrar onaya gönderilen insansız hava araçları onaylanmadan uçuş yapılmaması gerekmektedir.

    Online kayıt sistemi (iha.shgm.gov.tr)'nde kayıt İHA kullanıcı kaydını sildirmek isteyen ve insansız hava aracı kaydını hurdaya ayırmak ve ya herhangi bir sebep ile sildirmek isteyen kullanıcılar bir dilekçe ile Genel Müdürlüğümüze resmi başvuru yapmak zorundadır.

    Onaylı İHA kullanıcıları, kişisel bilgilerinin (lisans numarası, resim, TC, Ad-Soyad vs.) yazılı olduğu kartı bastırmak için 'Çıktı Al' butonuna bastıktan sonra kullanıcı resmi yüklenmez ise yazdırmadan önce 'Arka plan grafikleri' ve 'Altbilgiler ve Üstbilgiler' seçeneklerini aktif etmeleri (onaylamaları) gerekmektedir.

    Kayıtlı İHA kullanıcıları hesaplarına insansız hava aracı eklerken aracın orijinal seri numaralarını (Craft S/N) girmeleri gerekmektedir. Model numaraları, QR kodları, FCC ID numaraları, EAN,UPC, Date Kodu vs. gibi diğer numaralar seri numaraları yerine kullanılamaz. Bu şekilde yapılan başvurular reddedilecektir. 

    Kayıtlı kullanıcı ve araç bilgilerinde değişiklik (adres, e-posta adresi, telefon numarası vb. ya da seri numarası, araç kategorisi, kamera-sticker bilgisi vb.) yapmak isteyen İHA kullanıcılarının bu değişiklikleri kendilerinin yapma yetkisi bulunmamaktadır. Bu kişiler değişiklik işlemlerinin gerçekleştirilmesi için resmi dilekçe ile Genel Müdürlüğümüze başvurup kayıtlarının silinmesini ve yeniden kayıt olmayı talep etmesi gerekmektedir.  İlgili kişilerin kayıtlarının silinmesine müteakip tekrardan kullanıcı ve ya araç kaydı yapmaları gerekmektedir.

    İnsansız Hava Aracı İthalat Prosedürü İş Akış Şeması

    SHT-İHA (İnsansız Hava Aracı Sistemleri Talimatı, Genel Müdürlüğümüz ve ya resmi İHA web sitemizden ulaşılabilir.) talimatımız Madde-6 kapsamında yurda giren ve 500 gr altı insansız hava araçları için İHA kapsam dışı belgesi talep edilmektedir. Başvuru sahibi İnsansız Hava Aracı kapsam dışı yazısı için resmi başvuru yapar, başvuru ekine İHA'nın 500 gram altı olduğunu gösterir belge ve fatura ya da gümrükten alınan ve aracın gümrükte olduğuna dair bir belge ekler. Uygun görüldüğünde kapsam dışı yazısı dilekçede bulunan adrese gönderilir. (Mail yoluyla resmi yazı gönderilmez)

    SHT-İHA talimatımız Madde-6 kapsamında yurda giren 500 gr. ve üstü insansı hava araçları için İHA İthal Teknik Uygunluk yazısı talep edilir. Başvuru sahibi talimatımızın ilgili maddesi kapsamında Form 336 (İthal Teknik Uygunluk Başvuru Kontrol Formu, Genel Müdürlüğümüz ya da resmi İHA web sitesinden ulaşılabilir)'yı doldurup ekleri ile beraber resmi yolla kurumumuza göndererek başvuru yapar. Başvuru, uygun ve eksiksiz ise onaylanır ve başvuru sahibine teknik uygunluk yazısı gönderilir. Aksi takdirde başvuru reddedilir.

    İnsansız Hava Aracı Özel Uçuş İzni Prosedürü İş Akış Şeması

    SHT-İHA (İnsansız hava Aracı Sistemleri Talimatı, Genel Müdürlüğümüz ve ya resmi İHA web sitemizden ulaşılabilir.) talimatımız kapsamında ticari amaç için insansız hava aracı kullanacak şahıs ve ya şirketler, talimatımız Madde-8 çerçevesinde özel uçuş izni almak zorundadır. Özel uçuş izni alan şirket ve ya şahıslar talimatımızda belirtilen uçuşa yasak bölge ve şartlarda uçuş gerçekleştirmek için ek olarak Uçuş İzni de almak zorundadırlar. Hobi-Eğlence amaçlı İHA kullanan şahıslar Uçuş izni almaları durumunda belirtilen şartlarda uçuş yapabilirler.

    Kaynak: SHGM

  • Taslak SHGM İHA Talimatı Görüşe Sunuldu (2015)

    30 Ekim 2013 tarihinde yayımlanan ilk İHA Talimatı SHT-İHA, yaklaşık bir buçuk yıllık uygulama sürecinde alınan dersler ışığında yeniden hazırlanarak 11 Haziran 2015 tarihinde ilgili tarafların görüşüne sunulmuştur. 10 Temmuz 2015 tarihine kadar görüşler bildirilebilecektir. 

    ******

    TASLAK

    İNSANSIZ HAVA ARACI SİSTEMLERİNİN TESCİL, OPERASYON, SEYRÜSEFER, BAKIM VE UÇUŞA ELVERİŞLİLİK USUL VE ESASLARINA İLİŞKİN TALİMAT

    (SHT-İHA)

    Türk Hava Sahasında işletilecek veya kullanılacak sivil İnsansız Hava Aracı (İHA) sistemlerinin operasyonlarını, sistemleri kullanacak kişilerin sahip olması gereken nitelikleri, İHA’ların uçuşa elverişliliklerine dair hususları ve İHA operasyonları sırasında verilecek hava trafik hizmetlerine ilişkin usul ve esasları belirlemek üzere İnsansız Hava Aracı Sistemlerinin Tescil, Operasyon, Seyrüsefer, Bakım Ve Uçuşa Elverişlilik Usul Ve Esaslarına İlişkin Talimat (SHT-İHA) taslağı hazırlanmıştır.

    Taslak talimat ile ilgili görüşlerinizi 10.07.2015 tarihi mesai bitimine kadar “Görüş Bildirme Formu”nu doldurmak suretiyle This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it. adresine iletebilirsiniz...

    Taslak için Tıklayınız

    Görüş Bildirme Formu için Tıklayınız

    Kaynak: SHGM

  • Taslak SHGM İHA Talimatı Sektörün Görüşüne Sunuldu

    30 Ekim 2013 tarihinde yayımlanan ilk İHA Talimatı SHT-İHA, yaklaşık iki yıllık uygulama sürecinden alınan dersler ışığında tekrar hazırlanarak Türkiye İHA sektörünün görüşüne sunulmuştur. 11 Ocak 2016 tarihine kadar toplanacak görüşler sonrasında kısa zamanda yeni İHA Talimatının resmi olarak yayımlanması beklenmektedir.

    Taslak Talimat değişikliğinin ilk versiyonu 11 Haziran 2015 tarihinde tarafların görüşüne sunulmuştu. Bu kapsamda toplanan görüşler sonrasında, SHGM tarafından Ağustos 2015'te İHA Çalışma Grupları oluşturularak Talimat üzerinde detaylı çalışmalar gerçekleştirildi.

    Talimatın İsminde Yapılan Değişiklik

    Yeni taslak Talimat'ta dikkat çeken en önemli değişikliklerden biri Talimat için çok daha kısa bir isim kullanılması. "İNSANSIZ HAVA ARACI SİSTEMLERİNİN TESCİL, OPERASYON, SEYRÜSEFER, BAKIM VE UÇUŞA ELVERİŞLİLİK USUL VE ESASLARINA İLİŞKİN TALİMAT" yerine "İNSANSIZ HAVA ARACI SİSTEMLERİ TALİMATI" adı kullanılmış.

    İHA Sınıfları

    Halihazırda yürürlükte olan Talimat 4 kg ve üzeri azami kalkış ağırlığına sahip İHA'ları kapsarken, yeni Taslak ağırlık limitini 500 grama indiriyor. Yeni taslak çalışmada İHA'lar azami kalkış ağırlıkları referans alınarak 4 ayrı sınıfa ayrılmış ve her sınıf için ayrı kurallar belirlenmiş.

    - İHA0: Azami kalkış ağırlığı 500 gr (dâhil) – 4kg aralığında olan İHA‟lar

    - İHA1: Azami kalkış ağırlığı 4 kg (dâhil) – 25 kg aralığında olan İHA‟lar

    - İHA2: Azami kalkış ağırlığı 25 kg (dâhil) – 150 kg aralığında olan İHA‟lar

    - İHA3: Azami kalkış ağırlığı 150 kg (dâhil) ve daha fazla olan İHA‟lar

    AR-GE Amaçlı İHA Uçuşları

    AR-GE maksatlı İHA çalışmaları için yeni Taslak Talimat'ta oldukça destekleyici bir yaklaşım var. AR-GE çalışmaları kapsamında başvuru sahibinin; test uçuşlarının kapsamını, uçulacak bölgenin koordinatlarını, irtifasını, sigorta ve pilot bilgilerini Genel Müdürlüğe bildirmesi ve uçulacak bölge için izin alması isteniyor. Bu tip test uçuşları için Talimattaki diğer gerekliliklerin aranmayacağı belirtilmiş.

    Uçuş İzni Usulleri

    Mevcut Talimat en az 30 gün önceden uçuş izni başvurusu yapılmasını isterken, yeni taslak çalışmada süreler düşürülerek İHA sınıflarına göre farklı değerler belirlenmiş. 25 kg altı ağırlıktaki İHA0 ve İHA1 sınıfındaki İHA'larla gerçekleştirilecek ticari uygulamalar için süre 5 güne indirilirken, daha ağır İHA'lar için bu süre 15 gün olarak belirlenmiş.

    Yabancı İHA Operasyonları

    Yabancı operator/işletici/pilot tarafından Türk Hava Sahasında uçuş uygulamalarına yönelik olarak, gerekçeleri ile birlikte diplomatik kanallarla 20 iş günü öncesinden uçuş izni başvurusunun yapılması isteniyor. Bu kapsamda yapılacak uçuşlara, SHGM tarafından lisanslandırılan/yetkilendirilen en az İHA2 pilot lisansına sahip bir T.C. vatandaşı pilotun nezaret etmesi isteniyor.

    Risk Analizi

    Risk analizi, yeni taslakta ilk defa olarak tanımlanan bir husus. İHA‟ların sınıfına ve tescil durumuna bakılmaksızın istisnai durumlar olarak belirtilen kalabalık ve çok kalabalık bölgelerde uçuş, ticari uçuşlar için ilave olarak risk analizi yapılması zorunluluğu getiriliyor. Başvuru sahip tarafından hazırlanacak risk analizi, diğer uçuş izni başvuru dokümanlarıyla birlikte SHGM tarafından değerlendirilecek. 

    Uçuşa Yasak Bölgeler

    Aşağıda yer alan bölgelerde risk analizi yapılmadan ve SHGM'den izin alınmadan herhangi bir sınıftaki İHA ile uçuş yapılması yasaklanıyor.

    - İrtifaya bağlı olmaksızın bir havalimanının belirlenmiş meydan referans noktası merkez alınarak; 8 NM (15 km) yarıçaplı alan içerisinde pist merkez hattı boyunca her iki yöne 12 NM (22 km) uzunluğunda ve her iki taraftan 2 NM (3,75 km) genişliğindeki sahada, 

    - İrtifaya bağlı olmaksızın seyrüsefer yardımcı cihazları, heliport, heliped, hava parkı, Genel Müdürlük internet sitesinde yayınlanmış olan denize/iniş kalkış alanları, vb. merkez olmak üzere 5 NM (9 km) yarıçaplı sahada,

    - İrtifaya bağlı olmaksızın çok kalabalık bölgeler üzerinde ve ayrıca irtifaya bağlı olmaksızın İHA0 ve İHA1 sınıfındaki İHA‟lar ve model hava araçlarının uçuşları muaf tutulmak üzere kalabalık bölgeler üzerinde,

    - Türkiye AIP‟si ENR 5.1 bölümünde yer alan “Yasak, Tahditli ve Tehlikeli Sahalar”da,

    - Askeri yasak bölgelerde, cezaevi ve güvenlik kısıtlı alanlarda,

    - NOTAM ile ilan edilen sahalarda.

    Model Hava Araçları

    Yeni Taslak, model hava araçları (model uçaklar) için oldukça önemli kurallar getiriyor. 25 kg'dan ağır hava araçları, model hava aracı olarak kabul edilmeyerek ticari İHA'lar için geçerli kurallara uyması isteniyor. Model hava araçlarının yalnızca hobi ve eğlence amaçlı olarak aşağıdaki şartlar dâhilinde uçurulabileceği belirtilmektedir. Bu şartlara uyan model hava araçları için uçuş izni alınması gerekmemektedir.

    - 400 feet'in altında ve sizi çevreleyen engellerden uzak kalarak uçun.

    - Her zaman hava aracını görüş hattında tutun.

    - İnsanlı hava araçlarından güvenli mesafede ve bunların operasyonlarına engel olmayacak şekilde uçurun

    - Havaalanı bölgelerine ATC ile koordine kurmadan Ek-6'da belirtilen mesafelere yaklaşmayın.

    - İnsanlı bölgeler ve stadyumlara yakın uçmayın.

    - 25 kg'dan ağır hava araçları model hava aracı olarak değerlendirilmez, İHA2 kurallarına uyun.

    - İnsansız hava aracınız ile dikkatsiz veya tedbirsiz uçmayın-İnsanları veya uçakları tehlikeye düşürdüğünüzde cezalandırılırsınız.

    İzinsiz Uygulamalara Yönelik Cezalar 

    Cezalara yönelik mevcut Talimattaki yaklaşım, yeni taslak çalışmada da korunuyor. İzinsiz ve kurallara aykırı İHA uçuşu yapılması hallerinde ilgili şahıs ve işletmelere 2920 sayılı Kanunun 5 inci kısmında yer alan ceza hükümleri uygulanacağı belirtiliyor. 2920 sayılı Kanun, işlenecek suça göre iki aydan üç yıla kadar hapis cezalarını tanımlıyor. Kabahat durumunda ise beşyüz Türk Lirasından onbin Türk Lirasına kadar idarî para cezası uygulanabiliyor.

    Taslak Talimat İçin Tıklayınız

    Görüş Bildirme Formu için Tıklayınız

  • Türkiye Drone, İHA Sistemleri & Model Uçaklar Uygulama Çeklisti (Taslak Öneri)

    Yazar: Cengiz KARAAĞAÇ, This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it. 

    İHA Sistemleri dünya genelinde hızlı bir gelişim göstermiş, sivil ve ticari İHA uygulamalarına yönelik kural ve düzenlemeler hazırlanmadan sivil İHA sistemleri yaygın bir şekilde kullanılmaya başlanmıştır. Bu yeni sektörün neredeyse tamamı, daha önce havacılıkla ilgili olmayan kişi ve firmalardan oluşmaktadır. Havacılık kültürüne sahip olmayan bu yeni sektör, havacılık için ciddi seviyede risk oluşturmaktadır. Bahse konu risklerin kontrol altına alınması için küresel ve ulusal düzenlemelerin ivedi bir şekilde yapılmasına ve İHA sektöründe çalışan kişilerin bilinçlendirilmesine ihtiyaç vardır.

    Halihazırda dünya genelindeki sivil İHA uygulamalarının %99’a yakın bir kısmı, azami kalkış ağırlığı 20-25 kilogramı aşmayan İHA'larla, yere göre 400-500 ft altında ve pilotun görüş menzilinde azami 250-500 metre içinde gerçekleştirilmektedir. Bu uygulamalara yönelik dünya genelinde çok az sayıda ülkede düzenleme bulunmaktadır. Kısa vadede sivil İHA uygulamalarının tamamına yakın bir kısmının bahse konu bu alanda olacağı tahmin edilmektedir. Bu nedenle, ülkelerin sivil havacılık otoriteleri tarafından gerçekleştirilecek düzenleme çalışmalarının ilk olarak bu alanı kapsaması gerekmektedir.

    İnsanlı uçaklara benzer gereksinimlerin sivil İHA'lar için de olacağı yaklaşımıyla yapılacak çalışmaların üç aşamada gerçekleştirilmesi planlanmaktadır:

    Dahil Etme (Accommodation): Hâlihazırda gerçekleşen sivil İHA uygulamalarına yönelik geçici düzenlemelerin yapılması.

    Entegrasyon (Integration): Rutin sivil İHA uygulamalarına yönelik kalıcı düzenlemelerin yapılması.

    Evrim (Evolution): Uygulamalardan alınan dersler ışığında kalıcı düzenlemelerin güncellenmesi.

    Avrupa Komisyonu’nun 06 Mart 2015 tarihinde açıkladığı Riga Deklerasyonu kapsamındaki 5 temel husus aşağıda listelenmiştir.

    - İHA’lar yeni bir hava aracıdır (aircraft), her İHA uygulaması için riskiyle orantılı kurallar olmalıdır.

    - İHA’lara yönelik kurallar derhal belirlenmelidir.

    - İHA’ların Avrupa hava sahasına tam entegrasyonu için teknoloji ve standartlara ihtiyaç vardır.

    - İHA uygulamalarının yaygınlaşması için kamuoyunun kabulü gerekmektedir.

    - İHA uygulamalarından işletme sorumludur.

    EASA tarafından 31 Temmuz 2015 tarihinde görüşe sunulan ANPA 2015-10 Introduction of a Regulatory Framework for the Operation of Drones adlı doküman, Riga Deklerasyonu'nda ifade edilen hususlara yönelik ayrıntılı prensipleri içermektedir. Doküman, 3 farklı kategori İHA uygulamasını önermektedir.

    - "Serbest (Open)" Kategori (düşük seviye risk): Operasyonel limitler, sanayi standartlarına uyum, bazı fonksiyonlarda gereksinimler ve minimum seviyede operasyonel kurallar sayesinde uçuş emniyeti sağlanacak. Uygulamanın icrası havacılık otoriteleri dahil olmadan kolluk kuvvetleri (polis) tarafından yapılacak. Yerleşim yerleri üzerinde kısıtlar dahilinde uçuş gerçekleştirilebilir.

    - "Özel (Specific Operation)" Kategori (orta seviye risk): İHA işletmesi tarafından gerçekleştirilecek emniyet risk değerlendirmesi sonrasında Ulusal Havacılık Otoriteleri tarafından yetkilendirme yapılacak. Bu kapsamda, yetkilendirilmiş birimlerden (Qualified Entity) destek alınabilir. Kullanım El Kitabı, risk azaltıcı tedbirleri içerecek. Risk değerlendirmesi dahilinde uçuşa elverişlilik sağlanacak.

    - "Onaylı (Certified)" Kategori (yüksek seviye risk): İnsanlı havacılığa benzer gereksinimler olacak. Bakım, operasyon, eğitim, hava trafik yönetimi/hava trafik hizmetleri ve havaalanı organizasyon onayları ile lisanslandırma faaliyetleri Ulusal Havacılık Otoriteleri gözetiminde; tasarım ve yabancı organizasyon onayları ise EASA gözetiminde gerçekleştirilecek.

    Dünya genelinde çok sayıda ülke tarafından İHA düzenleme çalışmaları gerçekleştirilmektedir. Bu kapsamda genel yaklaşım, EASA'nın yaklaşımına benzer şekilde, uçulan hava sahasının gereksinimlerini ve ilgili İHA uygulamasının yaratabileceği riskleri dikkate alarak, performans ve risk tabanlı kurallar belirlemektir. 

    Türkiye'de hızla gelişen sivil İHA sektörüne yönelik başlangıç düzenlemelerinin operasyon temelli, performans ve risk esaslı ve orantılı olacak şekilde hazırlanması gerekmektedir. Düzenlemelerin temel amacı; sektörün gelişimine engel olmadan ve sektörün önünü açacak şekilde, sivil İHA uygulamalarını kural altına almak olmalıdır. Bu kapsamda ekte verilen karar ve icra mekanizmasının uygulanmasını öneriyorum.

    Taslak çalışma kapsamında önerilerinizi ve eleştirilerinizi lütfen şahsımla paylaşınız (This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.). Katkılarınız için şimdiden çok teşekkür ederim.

    Dokümanı Açınız

    Türkiye Drone, İHA Sistemleri & Model Uçaklar Uygulama Çeklisti (Taslak Öneri)

  • Türkiye İHA Uygulama Rehberi: SHGM İHA Talimatının Görsel Özeti

    Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü (SHGM) tarafından 22 Şubat 2016 tarihinde yayımlanan “İnsansız Hava Aracı Sistemleri Talimatı  (SHT-İHA)”nı destekleyici bir çalışma olarak hazırlanan "Türkiye İHA Uygulama Rehberi"; 35 sayfalık SHT-İHA dokümanının açıklayıcı bir görsel özetidir. SHT-İHA'da kapsanan hususların tamamını kapsamaz ve onun yerini alamaz. Tüm İHA uygulamalarında SHT-İHA dikkate alınmalıdır.

    Çalışmanın geliştirilmesi kapsamında, SHT-İHA’yla çelişen bir husus tespit edilmesi durumunda, This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it. e-posta adresine lütfen bildirimde bulununuz.

    Türkiye İHA Uygulama Rehberini Açınız 

    SHT-İHA Dokümanını Açınız 

  • Türkiye'de Kayıtlı İHA Dönemi Başladı: Kayıtsız Uygulamaları Büyük Cezalar Bekliyor

    Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü (SHGM) tarafından 22 Şubat 2016 tarihinde yayımlanan İnsansız Hava Aracı Sistemleri Talimatı’nda (SHT-İHA) tanımlanan, İHA'ların kaydına ve tesciline yönelik geçiş dönemi 30 Nisan 2015 tarihi itibarıyla sona erdi. 01 Mayıs 2016 tarihi itibarıyla 25 kg altındaki İHA'ların (İHA0 ve İHA1 sınıfları) SHGM tarafından oluşturulan WEB tabanlı kayıt sistemine kayıt ettirilmesi, 25 kg ve üzerindeki İHA'ların (İHA2 ve İHA3 sınıfları) ise SHGM'ye tescil ettirilmesi gerekiyor.

    01 Mayıs'tan itibaren İHA'ların üzerinde SHGM tabanlı kayıt sisteminden alınan Kayıt Numarası ile kullanıcının yanında Pilot Onay Sayfası Çıktısı bulunması zorunludur.

    SHGM’den izin almayı gerektiren operasyonlarda, izin alınmadan İHA uçuşu yapılması ve verilen yetkiler ile belirlenen hava sahaları dışında operasyon gerçekleştirilmesi hallerinde ilgili şahıs ve işletmeye 2920 sayılı Kanunun 5 inci kısmında yer alan ceza hükümleri uygulanacaktır. 

    GEÇİCİ MADDE 1

    (1) Bu Talimatın yayımlanmasından önce faaliyette bulunan İHA0 ve İHA1 sahipleri en geç 01/05/2016 tarihine kadar, sahip oldukları İHA’ları Genel Müdürlük tarafından oluşturulan internet tabanlı sisteme kayıt eder. Aksi halde söz konusu İHA’lar ile uçuş yapılmaz.

    (2) Bu Talimatın yayımlanmasından önce faaliyette bulunan İHA2 ve İHA3 sahipleri en geç 01/05/2016 tarihine kadar, sahip oldukları İHA’ları Genel Müdürlüğe tescil ettirir. Aksi halde söz konusu İHA’lar ile uçuş yapılmaz.

    SHT-İHA Talimatı

    SHGM İHA Kayıt Sistemi